image


Mineralogische straatnamen

Veel mineralenvindplaatsen zijn er niet in Vlaanderen en Nederland. Toch heeft bijna iedere gemeente wel één of meer straten die naar mineralen in de breedste zin van het woord verwijzen. In Wallonië zijn er veel meer mogelijkheden om mineralen te vinden én ook straten die naar mineralen en vindplaatsen (carrières) verwijzen. Ook in andere landen zijn er heel wat straten te vinden die direct of indirect aan mineralogie kunnen gelinkt worden.

In de grotere steden liggen de 'mineralogische straten' vaak in nieuwe verkavelingen waarvoor 'mineralen' als thema van de straatnamen is gekozen. Meestal zijn het dan verwijzingen naar edelstenen. Voorbeelden daarvan vinden we o.a. in Antwerpen-Berchem, Brussel-Schaarbeek, Gent, Waver (Wavre), Groningen, Heerhugowaard, Roosendaal, Zoetermeer, … Vaak terugkomende straatnamen zijn dan Diamant-, Saffier-, Smaragd-, Topaas-, … De straatnaam bevat dus een echt mineraal of een variëteitsnaam van een mineraal.

Andere straatnamen hebben een historische oorsprong die verband houdt met de lokale geologische toestand of met de ontginning/verwerking van materialen. Dergelijke straten zijn er zowel in de grotere steden als in de meer landelijke gemeenten. Zo zijn er massaal veel straten die verwijzen naar zand, klei, (k)leem, steenbakkerij, zout (haliet), steenkool, etc.

Veel mineraalnamen verwijzen naar een wetenschapper : mineraloog, geoloog, scheikundige, natuurkundige, etc., naar een persoon of plaatsnaam (stad, streek, rivier). Die namen vindt men ook terug in straatnamen. Enkele voorbeelden van zulke mineraal naamgeving geïllustreerd voor Belgische en Nederlandse straten.

Een aparte categorie zijn de schijn-mineralogische straten. Het lijkt dat er een mineraalnaam of geologisch begrip in de straatnaam staat maar eigenlijk verwijst de straatnaam naar iets helemaal anders.


Toppers in de wereld

In België, Nederland en Oostenrijk zijn de mineralogische straten goed uitgezocht en zijn de lijsten vrij volledig maar in alle andere landen ontbreken veel gegevens. De statistieken wereldwijd zijn daarom zeer onbetrouwbaar.

Uitschieters bij de mineralen zijn zeker mozartiet en goethiet, immers zijn naar Mozart en Goethe wereldwijd veel straten genoemd. Uiteraard vanwege hun muzikale en literaire verdiensten, en niet omwille van de mineralen die naar hen genoemd zijn.

De stad met de meeste mineralogische straten is met ruime voorsprong Wenen in Oostenrijk. Antwerpen met 83 mineralogische straten, en Gent met 77 straatnamen scoren hoog in België, terwijl Groningen koploper is in Nederland.



Top 10 in de wereld per ...

mineraal
zie lijst
gemeente
alle categorieën
straatnaam
.
categorie
zie thema's
mozartiet607 Wien173 Goethestraße415 mineralen6999
goethiet503 San Tan Valley, AZ98 Mozartstraße334 steen 6016
haliet441 Dresden94 Zandstraat195 zand 2404
ijzer435 Antwerpen83 Steinweg149 klei 2207
goud427 Groningen80 Sandweg136 mijnen 1826
zilver303 Zoetermeer78 Steinstraße101 steenweg 1169
ijs244 Breda77 Röntgenstraße99 geologie 556
kalk231 Gent77 Steenstraat98 kalk 397
leem228 Rotterdam69 Sandstraße96 ijzer 95
klei202 Amsterdam65 Steingasse72 zout 46
meer meer meer meer

Zandtentoonstelling Minerant 1996



De Minerant tentoonstelling in 1996 had als thema ‘Zand’. Raymonde Meylaerts stelde er naast haar collectie zanden ook foto’s tentoon van zandstraatnaamborden uit heel Europa.


image image image